Ως διαμεσολάβηση ορίζεται η εθελοντική διαδικασία με την οποία ένα φυσικό, πιστοποιημένο πρόσωπο, ο «διαμεσολαβητής» βοηθά δύο ή περισσότερα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, να επιλύσουν τις διαφορές τους και να καταλήξουν σε μία συμβιβαστική λύση εξώδικα.

Θεσμοθετημένη ήδη από το 2012 στην Κύπρο, με τον νόμο (Ν.159(Ι)/2012) Περί Ορισμένων Θεμάτων Διαμεσολάβησης σε Αστικές Διαφορές, που ακολούθησε την Ευρωπαϊκή οδηγία 2008/58, η διαδικασία της διαμεσολάβησης μπορεί να βρει εφαρμογή σε πολλά ζητήματα δικαίου, όπως για παράδειγμα αυτά του οικογενειακού, καταναλωτικού και εμπορικού δικαίου. Τα οφέλη είναι ποικίλα, όπως η διατήρηση «φιλικής» ατμόσφαιρας μεταξύ των μερών τόσο κατά τη διάρκεια της διαδικασίας όσο και μετά το πέρας αυτής, η σημαντική εξοικονόμηση χρόνου και χρήματος χάριν στην αποφυγή της δικαστικής οδού, αλλά και το αίσθημα αμοιβαίας δικαίωσης που αισθάνονται τα μέρη, καθώς αυτή καθαυτή η ολοκλήρωση της διαδικασίας προϋποθέτει κοινή συμφωνία.

Διαδικασία Διαμεσολάβησης

Η διαμεσολάβηση είναι μία διαδικασία οικειοθελής και εμπιστευτική. Τα μέρη προσέρχονται αυτοβούλως στον διαπιστευμένο διαμεσολαβητή και σε καμία περίπτωση η πρωτοβουλία τους αυτή δεν αποκλείει τη δυνατότητά τους να απευθυνθούν μελλοντικά στο δικαστήριο. Ο διαμεσολαβητής, σε αντίθεση με τον δικαστή, δε βασίζεται στον νόμο ούτε δύναται να επιβάλλει τη λύση που θεωρεί αρμόζουσα αν δε συμφωνήσουν τα μέρη. Η διαδικασία μπορεί να διακοπεί ανά πάσα στιγμή και η εξεύρεση λύσης δεν είναι υποχρεωτική. Καθένα από τα μέρη αναλαμβάνει τα δικά του έξοδα και μπορεί να παρασταθεί άνευ δικηγόρου εφόσον το επιθυμεί. Εάν τα μέρη έρθουν σε συμφωνία η οποία θα υπογραφεί από όλους, τότε αυτή αποκτά εκτελεστό χαρακτήρα παρότι δεν αποτελεί δικαστική απόφαση.

Διαμεσολάβηση σε ζητήματα Εμπορικού και Καταναλωτικού Δικαίου

Οι εταιρείες, είτε πρόκειται για διαφορές που έχουν με άλλες εταιρείες, είτε πρόκειται για διαφορές με φυσικά πρόσωπα και καταναλωτές, αποτελούν ίσως τους ιδανικότερους υποψήφιους για εξωδικαστική επίλυση με τη διαδικασία της διαμεσολάβησης. Τα πλεονεκτήματα της διαμεσολάβησης στον εμπορικό τομέα είναι πολλά και ιδιαιτέρως σημαντικά.

  • Εξοικονόμηση χρόνου: Η έκφραση ο «χρόνος είναι χρήμα» παίρνει μια υπερθετική διάσταση σε ό,τι αφορά εταιρικές και εμπορικές σχέσεις. Ο θεσμός της διαμεσολάβησης επιτρέπει άμεση επίλυση διαφορών και αποφυγή χρονοβόρων δικαστικών διαδικασιών που θα οδηγούσαν σε καθυστέρηση και πιθανόν ακύρωση άλλων εμπορικών πράξεων και σχέσεων που εξαρτώνται από την επίλυση των εν λόγω διαφορών.
  • Διατήρηση επαγγελματικών σχέσεων: Το συναινετικό κλίμα και η δυνατότητα ανεύρεσης αμοιβαία ικανοποιητικής λύσης και για τα δύο μέρη, εγγυάται τη δυνατότητα διατήρησης καλών επαγγελματικών σχέσεων μετά την επίλυση της διαφοράς, σε αντίθεση με τη δικαστική διαδικασία που συχνά οδηγεί σε οξύνσεις και ακρότητες και σπάνια διευθετεί τη διαμάχη με τρόπο που να ικανοποιεί τα δύο μέρη εξίσου.
  • Διαφύλαξη επαγγελματικών μυστικών: Ένα συχνό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι εταιρείες όταν επιλέγουν να επιλύσουν δικαστικά μία διαφορά τους με άλλα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, είναι ο φόβος της αποκάλυψης επαγγελματικών μυστικών, τεχνογνωσιών και άλλων απόρρητων πληροφοριών, οι οποίες μπορεί να κριθεί πως είναι απαραίτητο να εξεταστούν κατά την ακροαματική διαδικασία και κατ’ επέκταση να γίνουν μέρος του δημόσιου αρχείου. Η διαδικασία της διαμεσολάβησης μπορεί να εγγυηθεί μυστικότητα και εμπιστευτικότητα, με αποτέλεσμα να αποφευχθεί η έκθεση ευαίσθητων πληροφοριών που μπορεί να είναι ζωτικές για την ταυτότητα και την ανταγωνιστικότητα μιας εταιρείας.
  • Άμεση εξυπηρέτηση Καταναλωτών: Σε περίπτωση που η διαφορά είναι μεταξύ μιας εταιρείας και ενός πελάτη της, η οδός της διαμεσολάβησης μπορεί να εξυπηρετήσει καλύτερα όχι μόνο τα εταιρικά συμφέροντα αλλά και τα συμφέροντα των καταναλωτών καθώς με μία πολύ εύκολη, σύντομη και οικονομική διαδικασία μπορούν να εκφράσουν τα αιτήματά τους και να αποζημιωθούν για τη ζημία τους χωρίς να χρειαστεί να υποστούν την παράλογη αναμονή και τα υπέρογκα έξοδα που συνεπάγεται η δικαστική οδός.

Παρά τα πολλά πλεονεκτήματα, η διαμεσολάβηση στην Κύπρο δεν χρησιμοποιείται τόσο ευρέως όσο σε άλλες δικαιοδοσίες. Αυτό οφείλεται πιθανώς στην επικρατούσα εσφαλμένη αντίληψη ότι η απονομή της δικαιοσύνης είναι κρατικό μονοπώλιο. Παρά αυτήν την αντίληψη, ωστόσο, η καθυστέρηση του συστήματος δικαστικών διαφορών καθώς και η συνεχώς αυξανόμενη χρήση της Διαμεσολάβησης στο εξωτερικό θα οδηγήσουν αναπόφευκτα στους ανθρώπους να αναζητήσουν εναλλακτικές μεθόδους επίλυσης διαφορών. Η διαιτησία είναι μια τέτοια εναλλακτική λύση.

*Της Γιώτας Βουτσινά, ασκούμενης δικηγόρου του Γραφείου μας

Το περιεχόμενο αυτού του άρθρου ισχύει κατά την ημερομηνία της πρώτης έκδοσής του. Προορίζεται να παράσχει έναν γενικό οδηγό για το αντικείμενο και δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Σας συνιστούμε να αναζητήσετε επαγγελματικές συμβουλές για ένα συγκεκριμένο θέμα προτού προβείτε σε οποιαδήποτε ενέργειες. Για περισσότερες πληροφορίες, επικοινωνήστε μαζί μας στο Τηλ. +357 96491555 ή μέσω email info@cmllc.eu.